Fispr
Fispr staat voor Fingerspitzen-prognose. Geen opiniepeiling, maar een voorspelling van de uitslag op basis van fingerspitzengevoel. En natuurlijk voorzien van stevig commentaar.
[ Meer informatie ]Zoek
Colofon
Concept: David Rietveld
Coördinatie en eindverantwoording: Jelmer Uitentuis
Ontwerp: Roel Dalhuisen
Techniek: Marleen Zachte
Leiden: fispr faalt flink
Als Fispr-voorspeller ben ik tekort geschoten. Wat ik voorspelde is niet bewaarheid. Sterker nog ik zat er op een aantal punten fundamenteel naast: de positie van D66 en de Stadspartij in de stad onderschat, de positie van GroenLinks en Leefbaar overschat. De reden: ik heb de lokale dynamiek in het electoraat onderschat.
Toen twee weken geleden het kabinet viel, verwachtte ik dat dynamiek in de Leidse politiek fundamenteel zou veranderen: niet langer zouden het de sleetse debatten over RijnGouweLijn en Oostvlietpolder die al meer dan vier jaar de lokale politiek domineren, het stemgedrag beinvloeden maar landelijke thema’s. Daarin maakte ik een fundamentele fout: de lokale vraagstukken hebben een diepe breuk geslagen tussen partijen die in Leiden in het college grijze compromissen sloten, en Leidenaren die allerlei projecten van bovenop zagen opgelegd.
Het voordeel van mijn Fisprs is dat we nu heel precies landelijke en lokale effecten kunnen onderscheiden. Aangezien mijn Fisprs een directe doorrekening van de peilingen naar de lokale situatie waren, is ieder verschil te wijten aan lokale factoren.
D66: Ik voorspelde winst voor de Democraten. Van twee naar acht zetels vond ik zelf een redelijke voorspelling. Maar de Democraten deden er nog 2 zetels (5 procent van de stemmen) bovenop. Ze deden het dus nog beter dan D66 landelijk. De oorzaak? De Oostvlietpolder, de Koppenhinksteeg, de Ringweg, de RijnGouweLijn en de gesloten bestuurlijke cultuur. Eigenlijk is het een fenomeen: tegen de wil van de bevolking hebben de bestuurlijke partijen in Leiden (PvdA, VVD, GL en CDA) in achterkamertjes compromissen gesloten over de bebouwing van een deel van de Oostvlietpolder, de aanleg van de RijnGouweLijn en de aanleg van de Ringweg. En die politiek heeft de burger afgewezen: ze willen open besluitvorming en geen duurzame werkgelegenheid of openbaar vervoer. Daar zit de winst van D66: een combinatie van progressieve studenten en proteststemmen van de Leidse bevolking.
PvdA: bij de PvdA zat de Fispr er een stuk dichterbij. 0% procent verschil en een gelijk zetel aantal. Zes zetels voor de PvdA. Voor de PvdA stemmers hebben lokale factoren elkaar uitge-effend en het verlies dus geheel wijten aan het optreden van de PvdA landelijk. De PvdA is dus niet echt afgestraft voor haar hooghartige regentenpoliek: ten minste niet voor zover de PvdA landelijk daar al niet voor was afgestraft.
VVD: ook bij de VVD zat ik ernaast: een zetel verkeerd. De VVD heeft dus een zetel kunnen winnen door wethouder Steegh te laten winnen en keihard op rechts campagne te voeren. En zo hebben ze een gedeelte van de Wilders-bonus kunnen oppakken zoals zoveel lokale VVD afdelingen.
CDA & ChristenUnie: de Christen-Democraten hebben het uiteindelijk iets beter gedaan dan ik voorspelde. Een zetel erbij (en ongeveer 1% van de stemmen). Die zetel komt direct vandaan bij haar partner uit de lijstverbinding. De ChristenUnie heb ik namelijk qua stemmen wel goed voorspeld (een fout van 1% van de stemmen) maar qua zetels niet. In de restzetelroullette is uiteindelijk niet het constructieve geluid van de ChristenUnie beloond maar het ongelofelijke gedraai van het CDA.
SP: ook bij de SP zat ik er qua stemmen en zetels niet veel naast. Maar 1% van de stemmen. En dat is op zich wel een interessante uitslag. Ik heb namelijk altijd gelooft dat terwijl de SP er slecht voorstond in de landelijke peilingen ze lokaal nog wel steun hadden: was het immers niet de SP die zijn rug had recht gehouden over de RijnGouweLijn? En was het niet de SP die zich verzetten tegen de arrogante regentenpolitiek van het centrum-rechtse college van GL, PvdA, CDA en VVD? De partij heeft echter geen extra lokale proteststemmen in Leiden kunnen winnen, die ze aan de andere kant niet verloren.
Leefbaar & Stadspartij: Wilders had het in Leiden aardig gedaan: met 12% van de stemmen was hij bijna even groot geworden als de PvdA in deze traditioneel rode stad. Dus dacht ik, en Daan Sloos (Leefbaar), dat er in Leiden wel ruimte zou zijn voor een extreem-rechts alternatief. Niets was minder waar: hier zat ik er echt naast: zo’n 2 procent en twee zetels. Sloos is keihard afgewezen voor zijn anti-immigrantenretoriek: Leiden blijft een tolerante Stad van Vluchtelingen. De echte proteststem kwam niet bij Sloos terecht maar bij de Stadspartij van De Boer. Hij heeft gewonnen dankzij zijn lijst vol prominente Leidenaren en zijn onbegrip voor politieke spelletjes en bureaucratisch geneuzel. Zo heeft hij heel wat onvrede kunnen mobiliseren: maar zelfs in mijn laatste Fispr was ik hier nog te positief over: namelijk een zetel en 2%. De onvrede die er is in Leiden heeft zich niet aan lokale alternatieven verbonden, maar des te meer aan D66.
De Partij voor de Dieren: voordat ik de lokale factoren uit mijn overwegingen gooide, gunde ik de PvdD een zetel. Want er was in de stad zoveel te doen over groene thema’s: aanleg van openbaar vervoer, de bebouwing van polders en de aanleg van een weg om de stad heen. Daar lag zeker groen potentieel: zo’n 2% bovenop de 2% die de partij zou krijgen op basis van de landelijke peilingen zou moeten gunnen. En dat heeft de PvdD weten te kapitaliseren. Een groene proteststem.
GroenLinks: Er werd vooral in GroenLinkse kringen veel geloof gehecht aan mijn voorgevoel. Hier zat ik er echt naast: 5% van stemmen en twee zetels. Zoals ik voorspelde, heeft GroenLinks wel een restzetel gewonnen dankzij de lijstverbinding, dat was echter pas de vierde zetel en niet de zesde. In stemmen aantal zijn de groenen er zelfs op achteruitgegaan, terwijl er over heel het land winst werd geboekt. In Leiden deed GroenLinks het dus een stuk slechter dan de landelijke trend. De reden? GroenLinks heeft om dezelfde reden verloren dat D66 heeft gewonnen: de compromissen die in het college zijn gesloten over de natuur en bereikbaarheid konden de burgers niet overtuigen. Het blijft lastig uit te leggen dat je wegen dwars door een woonwijk moet aanleggen om het centrum autovrij te krijgen en dat je een referendum moet negeren om ervoor te zorgen dat de provincie de stad niet overneemt. Het is nog lastiger dat juist een GroenLinks wethouder juist voor deze portefeuilles verantwoordelijk was. En daarvoor heeft GroenLinks de prijs betaald.
Ik zal mij nu niet wagen aan een voorspelling van de collegevorming. Ik hang mijn Fingerspitzen een tijdje aan de wilgen. Het zal mij verwonderen welk college er gevormd kan worden, nu er een nauwe meerderheid is in de raad tegen de RijnGouweLijn en voor een groene Oostvlietpolder. Ik vraag me serieus af welke compromissen D66 zal accepteren en of D66 wel de machtspolitiek van VVD en PvdA zal kunnen weerstaan.
twee reacties
Deelnemers verkiezingen 2010 | ||
| PvdA | Partij van de Arbeid | |
| SP | Socialistische Partij | |
| VVD | Volkspartij voor Vrijheid en Democratie | |
| CDA | Christen Democratisch Appèl | |
| GL | GroenLinks | |
| D66 | Democraten 66 | |
| CU | ChristenUnie | |
| LB | Leefbaar Leiden | |
| SLO | Stadspartij Leiden Ontzet | |
| PvdD | Partij voor de Dieren | |
| PS | Partij Sleutelstad | |
| ST | Stem Terug | |
Simon bij GroenLinks ga je te kort door de bocht met de landelijke winst. Op veel plaatsen is ook verloren. Vooral ook in deze regio, Voorschoten en Leiderdorp met campagnes tegen een weg verloren (Voorschoten zelfs een zetel). Voor de rest komt jou analyse wel met de mijne overeen, alhoewel dat niet het verlies in vooral Leiderdorp verklaart.
[ door: Vincent Kagie ] [ 05-03-’10 10:01 ]
laatste alinea: “nu er een nauwe meerderheid is in de raad tegen de RijnGouweLijn”
Er is toch een nipte meerderheid vóór een RGL (PvdA-VVD-CDA-GL = 20 zetels)?
[ door: Arjen Joosse ] [ 05-03-’10 13:22 ]